Mikado - Kenniscentrum interculturele zorg  
 
   home       over mikado       activiteiten       publicaties       nieuws       agenda       abonnement       inloggen      English  
 
 

Nieuws
   reageer      printversie  

Stigma belangrijk bezwaar tegen registratie van etniciteit
Hoewel registratie van etniciteit in de gezondheidszorg steeds meer voorstanders kent, zijn er ook bezwaren. Gevaar voor stigmatisering, bescherming van persoonsgegevens en patiŽntenbelangen zijn argumenten. Dit bleek tijdens het Mikado debat. Daar spraken zich na afloop enkelen uit tťgen (de huidige wijze van) registratie. Panellid Huub Beijers en Joke Teeuw lichten hun tegenstem toe.

Voorafgaand aan het debat was ongeveer 2/3 van de aanwezigen voorstander en de rest twijfelde of had geen mening. Na afloop waren er ineens enkele tegenstanders van registratie. Zij hadden vooraf twijfels en zagen tijdens het debat veelal hun vermoedens bevestigd worden, zodat zij na afloop tegen registratie van etnische herkomst stemden.

Wijze van registreren deugt niet
Eťn van hen is Huub Beijers, manager van Steunpunt GGZ Utrecht, die tijdens het debat in het panel zat. Op de vraag of hij zijn tegenstem wil toelichten wil hij meteen iets rechtzetten: "Ik ben absoluut niet tegen registratie. Integendeel, ik heb juist altijd vůůr registratie van etniciteit gepleit, ook al in de tijd dat ik nog als projectleider interculturalisatie bij de Symfora groep werkte. Je můet je een beeld vormen van iedere cliŽnt, en informatie over etniciteit is daarbij onmisbaar. "Maar", zegt hij, "de manier waarůp het gebeurt is het probleem. Gaandeweg het debat werd mij steeds duidelijker dat de wijze van registreren die wij hanteren in de instellingen en vaak ook in wetenschappelijk onderzoek niet goed is. Daarom heb ik tegen gestemd."

ĎAllochtonieí of etniciteit?
Beijers: "Wat in veel zorginstellingen wordt geregistreerd is niet de etniciteit van cliŽnten, maar Ďallochtonieí. En dat is een groot verschil. Er wordt gevraagd naar het land van herkomst van de cliŽnt en diens ouders - zo bepaalt men of men met een eerste of tweede generatie allochtoon te maken heeft. Deze manier van registreren is echter vťťl te grofmazig en ontoereikend voor het beoogde doel. Het risico bestaat zelfs dat deze beperkte informatie over cliŽnten eerder stigmatisering in de hand werkt, dan dat de kwaliteit van de zorg erdoor verbetert."

Sociaal-culturele identiteit
ďWat we zouden moeten weten is niet alleen of iemand in Marokko geboren is, maar of diegene zich bijvoorbeeld tot de Amazigh (Berbers) of Arabieren rekent, zich Amsterdammer voelt of meer een vreemdeling. Welke religie iemand aanhangt, en in welke sociaal-economische omstandigheden iemand verkeert. Informatie die iets zegt over de sociaal-culturele identiteit van de cliŽnten dus. Dat komt veel dichter bij etniciteit, dan enkel informatie over herkomst. DŠt is hetgeen voor de kwaliteit van de gezondheidszorg, en vooral de geestelijke gezondheidszorg, van belang is."

Bescherming persoonsgegevens
Ook Joke Teeuw, teamleider bij Beschermd Wonen Oase en BW Aisha (onderdeel van Pameijer) stemde na afloop van het debat tegen registratie. Haar motief komt onder andere voort uit bezorgdheid over de bescherming van persoonsgegevens en de rechten van de cliŽnten. Voorafgaand aan het debat had ze er nog geen duidelijke mening over, hoewel ze neigde voor te stemmen. "Omdat het uiteraard belangrijk is om ziektes goed in kaart te kunnen brengen", legt ze uit. Gaandeweg de discussie ging Teeuw echter twijfelen. "Het werd mij duidelijk, vooral na het tonen van de vragenlijst voor ouders/familie bij Jeugd en Gezin, dat er echt geen greintje van mensen onbekend blijft." Teeuw maakt zich daar zorgen over: "Wat wordt er met al die gegevens gedaan? En door wie?"

CommerciŽle belangen
"Er zijn nu al discussies over het niet of tegen een hogere premie verzekeren van bepaalde doelgroepen, omdat zij meer risico zouden lopen," licht Teeuw toe. "Daarbij wordt bijvoorbeeld gedacht aan rokers, of aan mensen bij wie bepaalde ziekten in de familie voorkomen. Ik zie het al voor me: Marokkaan met schizofrenie kan zich niet verzekeren, omdat hij tot een risicogroep behoort. Zorgverzekeraars gaan steeds meer bepalen in gezondheidszorgland. En dan bestaat er natuurlijk nog het risico dat gegevens worden doorverkocht aan andere organisaties."

Belangen cliŽnt verdedigen
"Daarnaast denk ik dat registratie stigmatiserend kan werken," vervolgt Teeuw, "bijvoorbeeld: 'het is een Marokkaan, die zal wel weer schizofrenie hebben'. Ik maak in mijn werk mee dat wij als begeleiders twijfelen aan de juiste diagnose (op verdenking van stigmatisering) van sommige van onze cliŽnten. Dit allemaal afwegend ben ik toch geneigd tegen registratie te zijn. We hebben te maken met kwetsbare mensen die in een afhankelijkheidspositie zitten. Soms moeten hun belangen door anderen verdedigd worden." Teeuw zou willen pleiten voor een goede discussie over dit onderwerp binnen allerlei belangenverenigingen van cliŽnten.

Bron: Huub Beijers, Joke Teeuw, Mikado. Foto: Gemeente AmsterdamPublicatiedatum: 15 december 2008 10:37 uur


Meer informatie:



Reageren
Wilt u uw mening, ideeën of reactie kwijt, dan kunt u nevenstaande formulier invullen. Uw reactie verschijnt direct zichtbaar op de website. Wilt u dit niet? Stuur uw reactie dan per .
 
naam

e-mail adres

(organisatie)
  reactie
 


 


PTSS met psychotische kenmerken: een nieuwe diagnose?
Mikado stopt, kennis blijft
Nederlandse ouderen in AustraliŽ
E-module huwelijksdwang van Fier Frysl‚n
Steeds meer informatie over ramadan, medicatie en gezondheid beschikbaar
meer nieuws


Mikado bibliotheekcollectie naar Pro Persona
'Jij maakt 't verschil'. Mikado en GGzE lanceren e-learning interculturele zorg aan ouderen
Mikado stopt, kennis blijft
Handreiking ethische dilemma's in de ggz aan asielzoekers
Zomeractie! Favoriete Mikado publicaties met korting


Glenn Helberg
'Goed luisteren begint bij de ander even veel waard vinden'.
 lees verder....
 
 
Niets uit deze uitgave mag worden overgenomen zonder toestemming van Mikado.