Mikado - Kenniscentrum interculturele zorg  
 
   home       over mikado       activiteiten       publicaties       nieuws       agenda       abonnement       inloggen      English  
 
 

Nieuws
   reageer      printversie  

Naleving kinderrechten in azc's onder de maat
De situatie waarin kinderen in Nederlandse asielzoekerscentra opgroeien, voldoet niet aan de eisen die het Internationaal Verdrag voor de Rechten van het Kind stelt. Dat is de conclusie uit een onderzoek dat werd uitgevoerd door Kind in azc, een gezamenlijk initiatief van Stichting Kinderpostzegels Nederland, Unicef en het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA).

Kind in azc heeft tot doel de situatie van kinderen in asielzoekerscentra in beeld te brengen en te verbeteren. Het onderzoeksrapport en de samenvatting 'Kind in het centrum – Kinderrechten in asielzoekerscentra' werden op 12 juni aangeboden aan staatssecreataris Albayrak van Justitie.

Opgroeien in afwachting
In Nederland leven zes- tot achtduizend kinderen met hun ouders in bijna zestig asielzoekerscentra. Veel gezinnen wonen daar jarenlang, in afwachting van de beslissing of zij mogen blijven óf het land moeten verlaten. Voor de kinderen betekent dit dat zij een belangrijk deel van hun jeugd in het azc doorbrengen. Daarbij komt nog dat gezinnen regelmatig van het ene naar het andere centrum worden overgeplaatst.

Onderzoek
Tussen juni 2008 en mei 2009 heeft een onderzoeksteam onder leiding van Karin Kloosterboer in een vijftal azc's met 66 kinderen en acht ouders gesproken. Ook werden, door middel van interviews, vragenlijsten en expertmeetings, 164 deskundigen geraadpleegd. Daarnaast werd recente literatuur over asielzoekerskinderen en vluchtelingenkinderen geanalyseerd.

Gevaar voor de ontwikkeling
Het onderzoek concentreerde zich op negen aspecten: gezin en opvoeding, wonen, recreatie, spel en vrije tijd, onderwijs, gezondheid, veiligheid, procedure, financiën en participatie. Op al deze onderwerpen voldoet de situatie niet aan de eisen die het Internationaal Verdrag voor de Rechten van het Kind stelt, zo luidt de treurige conclusie. De knelpunten rond alle aspecten stapelen zich volgens de onderzoekers op en vormen daardoor een ernstig gevaar voor de ontwikkeling van de kinderen.

Ruimtegebrek
Een woonbegeleider van het COA, die in het rapport wordt geciteerd: "Gezinnen wonen hier in één kamer. Die kamer functioneert als studeerkamer, slaapkamer, huiskamer, keuken en om bezoek te ontvangen. Het mag duidelijk zijn dat dit op een of andere manier consequenties heeft voor de ontwikkeling van het kind."

Kloosterboer: "Denk bijvoorbeeld aan zoiets simpels als spelen. Ieder kind heeft daar recht op. Maar voor kinderen in asielzoekerscentra is dat niet zo vanzelfsprekend. Domweg omdat er in huis geen ruimte voor is. Daarnaast is er vaak geen geld voor sportclubs, of liggen deze complexen te ver van het asielzoekerscentrum. In een kort filmpje, uitgebracht door Kind in azc, vertellen Afghaanse kinderen uit een asielzoekersgezin - in accentloos Nederlands - over hun leven in het centrum.

Gezondheid en zorg
Veel kinderen en hun ouders kampen met gezondheidsproblemen, vaak een rechtstreeks gevolg van stress over de asielprocedure. Een jeugdarts hierover: “ik denk dat je voor asielzoekerskinderen lagere normen gaat hanteren, dat je dingen normaal gaat vinden die niet normaal zijn.” Onlangs is de gezondheidszorg voor asielzoekers gereorganiseerd. Tot 1 januari 2009 was de Medische Opvang Asielzoekers (MOA) verantwoordelijk voor preventieve zorg en toeleiding naar de curatieve zorg. Sinds dit jaar sluit de zorg meer aan op de reguliere gezondheidszorg. Dit werpt nu nog veel extra drempels op. Professionals in de reguliere zorg, zoals huisartsen, zijn minder goed ingespeeld op deze groep. Ouders van de kinderen spreken de Nederlandse taal vaak niet, terwijl dat voor hen essentieel is om over te brengen wat zij mankeren. Bovendien kennen zij de weg in de gezondheidszorg niet en ze worden daarover niet voldoende geïnformeerd.

Fundamentele knelpunten
De onderzoekers wijzen op basis van hun analyse drie achterliggende, fundamentele knelpunten aan. Ten eerste zijn dat de lange asielprocedures en als tweede het vele verhuizen. De geïnterviewde kinderen woonden gemiddeld 4,7 jaar in een azc en waren gemiddeld 2,5 keer verhuisd. Een tienjarig meisje vat dit probleem treffend samen: "Ik wil geen vriendin op de school waar ik nu zit, want misschien moet ik wel weer verhuizen. Dan heeft het geen zin." Het derde fundamentele knelpunt is volgens de onderzoekers het ontbreken van informatie. Kinderen en hun ouders hebben meestal geen of onvoldoende informatie over hun situatie, waardoor ze niet weten wat hun (on)mogelijkheden zijn en hoe lang de situatie zal voortduren.

Onder de maat van het Kinderrechtenverdrag
De situatieschets die uit het onderzoek naar voren komt werd langs de meetlat van het Verdrag voor de Rechten van het Kind gelegd, en onder de maat bevonden. Nederland heeft dit verdrag in 1990 ondertekend, en beloofde daarmee de rechten van kinderen te zullen waarborgen. Karen Kloosterboer stelt dat de Nederlandse overheid wel haar verantwoordlijkheid neemt waar het gaat om alleenstaande minderjarige asielzoekers, maar niet voor kinderen die samen met hun ouders op een verblijfsvergunning wachten.

Opvolging
Het onderzoeksrapport geeft 65 aanbevelingen die de situatie voor kinderen in asielzoekerscentra in lijn kunnen brengen met het Kinderrechtenverdrag. Staatssecretaris Albayrak, die het rapport dankbaar in ontvangst nam, zegt al aan maatregelen te werken. Zo is ze bezig de termijn van de asielprocedures aan te pakken. "Als procedures korter worden, hoeven kinderen minder vaak te verhuizen. Op korte termijn wil ik me samen met betrokken partners ook over de andere aanbevelingen buigen. En waar nodig zal ik het beleid aanpassen."

De reden om vaart te zetten achter de aanbevelingen wordt in het rapport vaak goed verwoord door de kinderen zelf. Een meisje van 17: "Ik wil beginnen met leven."

Bron: Kind-in-azc.nl, Unicef.nl. Foto: Kind-in-azc.nlPublicatiedatum: 26 juni 2009 13:08 uur


Meer informatie:



Reageren
Wilt u uw mening, ideeën of reactie kwijt, dan kunt u nevenstaande formulier invullen. Uw reactie verschijnt direct zichtbaar op de website. Wilt u dit niet? Stuur uw reactie dan per .
 
naam

e-mail adres

(organisatie)
  reactie
 


 


PTSS met psychotische kenmerken: een nieuwe diagnose?
Mikado stopt, kennis blijft
Nederlandse ouderen in Australië
E-module huwelijksdwang van Fier Fryslân
Steeds meer informatie over ramadan, medicatie en gezondheid beschikbaar
meer nieuws


Mikado bibliotheekcollectie naar Pro Persona
'Jij maakt 't verschil'. Mikado en GGzE lanceren e-learning interculturele zorg aan ouderen
Mikado stopt, kennis blijft
Handreiking ethische dilemma's in de ggz aan asielzoekers
Zomeractie! Favoriete Mikado publicaties met korting


Glenn Helberg
'Goed luisteren begint bij de ander even veel waard vinden'.
 lees verder....
 
 
Niets uit deze uitgave mag worden overgenomen zonder toestemming van Mikado.