Diabeteszorg sluit onvoldoende aan bij allochtone patiŽnten
Allochtone diabetespatiŽnten hebben moeite om leefstijladviezen in het dagelijks leven te integreren. Sociale gewoonten en culturele opvattingen staan het opvolgen van deze adviezen in de weg. De huidige diabetesprogrammaís zijn hier nog niet voldoende op afgestemd. Dat blijkt uit onderzoek van Yvonne Jansen en anderen (TNO / MCHaaglanden en GGD Den Haag) dat onlangs is gepubliceerd in het Nederland Tijdschrift voor Geneeskunde.

Het aantal allochtone diabetespatiŽnten in Nederland neemt toe. Diabetes treft Hindostaanse Surinamers, Marokkanen, Turken en Creoolse Surinamers vaker dan autochtonen. Dit terwijl de metabole instelling van niet-westerse allochtonen met diabetes mellitus type 2 slechter is dan die van autochtonen.
Janssen en collegaís verrichtten een verkennend focusgroeponderzoek bij Turkse, Marokkaanse en Surinaams-Hindoestaanse patiŽnten met diabetes mellitus type 2. Doel was inzicht te krijgen in hun perceptie, ervaringen en wensen ten aanzien van diabetesgebonden leefstijladviezen en diabetespreventieprogrammaís.

In gesprek met patiŽnten
In totaal namen 37 allochtone diabetespatiŽnten deel aan het onderzoek, verspreid over zeven focusgroepsgesprekken. Daaronder waren 8 Turkse, 15 Marokkaanse en 14 Surinaams-Hindoestaanse deelnemers. De gemiddelde leeftijd van de deelnemers was 54,5 jaar en de gemiddelde ziekteduur was 13,8 jaar. Een biculturele gespreksleider met dezelfde afkomst als de patiŽnten sprak met hen over themaís als dagelijkse omgang met diabetes, integratie van leefstijladviezen in het dagelijks leven, het ervaren van sociale steun, en de wensen en behoeften met betrekking tot de huidige diabeteszorg.

Kennis van diabetes
Hun kennis over diabetes, over de mogelijke complicaties en over de belangrijkste leefstijladviezen was voldoende. De deelnemers aan het onderzoek wisten dat diabetes een chronische ziekte is waarbij sprake is van een verstoorde glucoseopname in het lichaam. Ze zijn tevreden met hun diabeteszorg en hebben groot respect voor Nederlandse artsen. Ook bleken zij op de hoogte te zijn van gewenste leefstijl bij diabetes, zoals sporten, regelmatig medicatiegebruik, een aangepast voedingspatroon en gewichtsvermindering. De patiŽnten hebben echter moeite met het doorbreken van culturele gebruiken om leefstijladviezen op te volgen.

Sociale druk
Oorzaken hiervan liggen in de culturele en sociale sfeer. De deelnemers zijn bang om af te wijken van de culturele of sociale norm. Terwijl dat soms moet als ze hun leefstijl willen aanpassen. Het afwijzen van zoetigheid tijdens een bezoek bijvoorbeeld, wordt in de Turkse cultuur als een belediging voor de gastheer of -vrouw gezien. Of het actief gaan bewegen en sporten spoort niet met wat mensen gewend zijn of kunnen inpassen in hun leven.
Zowel de ziekte diabetes als aanpassingen in hun leefstijl maakt mensen Ďandersí dan de sociale omgeving. De angst voor roddel over aanstootgevend of afwijkend gedrag maakt dat de deelnemers zich belemmerd voelen.

Taal
Onvoldoende beheersing met de Nederlandse taal levert ook problemen op. Dit werd in het onderzoek vooral benadrukt door de Turkse en Marokkaanse vrouwen. Ze kunnen hun problemen of zorgen niet goed aan de zorgverleners duidelijk maken. De vrouwen voelen zich afhankelijk van hun kinderen voor vertaling, maar vinden dit wel belastend voor die kinderen. Toch vertrouwen ze hun kinderen meer dan de professionele, maar onbekende telefonische tolk.

Aangepast leefstijladvies
De onderzochte allochtone diabetici ervaren leefstijladviezen als strijdig met hun eigen culturele opvattingen en leefstijl. Daarnaast ervoeren zij andere belangrijke barriŤres, zoals psychosociale problematiek die naar hun mening een nadelige invloed heeft op de bloedsuikers en het gemis aan Nederlandstalige taal- en communicatievaardigheden. Ze waren tevreden over de diabeteszorg, maar vroegen tegelijk meer aandacht van zorgverleners voor persoonlijke omstandigheden.

Om de huidige diabeteszorg meer cultuursensitief te maken, moeten zorgverleners rekening houden met de specifieke sociale omgeving van de patiŽnt. De patiŽnten moeten immers in die omgeving steun krijgen voor aanpassingen van hun leefstijl. Daarnaast moeten de leefstijladviezen cultuursensitief zijn en minder vrijblijvend, aldus de onderzoekers.

Bron: NTvGPublicatiedatum: 25 oktober 2011 16:54 uur
 
Niets uit deze uitgave mag worden overgenomen zonder toestemming van Mikado.