Mikado - Kenniscentrum interculturele zorg  
 
   home       over mikado       activiteiten       publicaties       nieuws       agenda       abonnement       inloggen      English  
 
 

In het veld
   reageer      printversie  

Idiomes: 'We zoeken andere ingangen voor mensen die anders de boot missen.'
Een jaar geleden opende Idiomes haar deuren in Eindhoven. Het centrum voor geestelijke gezondheidszorg, onderdeel van GGzE, richt zich specifiek op mensen met een andere moedertaal of culturele achtergrond. Mikado sprak met Emel Özbek, gz-psycholoog en coördinator behandelzaken bij het centrum.

‘Idiomes spreekt uw taal’
Idiomes biedt laagdrempelige, kortdurende, klachtgerichte zorg met aandacht voor taal, cultuur en migratie. Emel Özbek: “Ons team werkt cultuursensitief, daar dragen we zorg voor. We houden rekening met de cultuur van de cliënt en wat diens migratie naar Nederland betekent. Dat betekent niet altijd matching op taal of cultuur. Als je uitgaat van matching, loop het risico op de zaken vooruit te lopen. Dat willen we niet. Een voorbeeld: soms wil een Marokkaanse cliënt juist niet geholpen worden door een Marokkaanse hulpverlener, uit schaamte of angst voor roddel. Daarom houden we het open en kijken we op basis van de intake welke behandeling en behandelaar het beste bij de cliënt passen. En als iemand zegt ‘ik wil behandeld worden door iemand die dezelfde taal spreekt’, dan kan dat natuurlijk. De wens van de cliënt weegt zwaar.”

Laagdrempelig
Interculturele zorg staat al jaren op de agenda bij GGzE. Toch vormen het cliënten- en personeelsbestand van de organisatie geen afspiegeling van de bevolkingssamenstelling in de regio Eindhoven. Met Idiomes hoopt de organisatie hier verandering in te brengen door laagdrempelig en outreachend te werken. Özbek: “We zoeken naar andere ingangen voor mensen die anders buiten de boot zouden vallen. Er zijn bij ons nauwelijks wachtlijsten. We werken met open acces, wat betekent dat we proberen binnen een week een eerste gesprek te plannen. Alleen als het gaat om een match met een specifieke hulpverlener vanwege de taal, lukt dit niet altijd. Omdat we kortdurend werken, lukt het ons tot nu toe goed om wachtlijsten te beperken. We hopen dat dit ook in de toekomst zo blijft.”

In de wijk
“We zitten een halve dag per week in een wijkgezondheidscentrum. De huisarts en POH-GGZ plannen daar op locatie gesprekken met ons in, zodat de cliënt op een vertrouwde plek zorg kan krijgen. Een andere vorm van laagdrempeligheid is dat het bij ons niet direct een probleem is als iemand geen verwijsbrief heeft. We zorgen dan samen dat die er alsnog komt.”

ROM
“Een ander voorbeeld is de ROM (Routine Outcome Measurement, methode om de geleverde zorg te evalueren en verbeteren, red.). We hebben bij de start van Idiomes direct besloten na afloop van de behandeling geen e-mail te sturen met link en het verzoek om de vragenlijst online in te vullen. Samen met de cliënt gaan we achter de computer zitten om de lijst in te vullen. Dan kunnen we ter plekke, waar nodig, vertalen en uitleg geven.”

Groei
Het cliëntenbestand van Idiomes is in het afgelopen jaar hard gegroeid. Per week melden zich ongeveer zes nieuwe cliënten. Het aantal aanmeldingen groeit hard, zonder dat het centrum veel aan promotie heeft gedaan. “Mensen weten ons vooral te vinden via mond-tot-mond-reclame. We hebben nu bijvoorbeeld een behandelaar met een Poolse achtergrond. En de Poolse cliënten stromen binnen.”

Werken bij
Niet alleen het cliëntenbestand, maar ook het team van Idiomes is divers samengesteld. “Wat ons bindt, is de affiniteit met de doelgroep. Zo werkt er sindskort een autochtone gz-psycholoog in ons team. Zij heeft als kind een tijd in Zuid-Afrika gewoond en weet dus wat het betekent om te migreren. Ze kan zich inleven in de situatie van cliënten.”, vertelt Özbek.

Het team krijgt veel ondersteuning vanuit het management van GGzE en de ruimte om te experimenteren. Dat is geen vanzelfsprekendheid in deze tijd van bezuinigingen. “Zo gingen we bijvoorbeeld uit van ongeveer 10 sessies na de intake, maar we merkten dat mensen eigenlijk te weinig wisten van de ggz en wat ze van ons konden verwachten. Dus besloten we een groeps-introductiecursus te ontwikkelen met uitleg over de behandeling. Maar hoe gaat zo’n cursus er dan weer uit zien? Dit soort vraagstukken maakt ons werk leuk. We hebben een jong, enthousiast en creatief team dat zich steeds weer afvraagt ‘Hoe kan dit een succes worden?’. We dragen het echt samen.”

Kruisbestuiving
Wat Idiomes uniek maakt, is de samenwerking met andere afdelingen van GGzE. “Wij leveren nadrukkelijk kortdurende en focusgerichte zorg”, aldus Özbek, “en we willen en kunnen dan ook niet concurreren met andere afdelingen van GGzE. Het gaat ons juist om co-productie, we vullen elkaar aan. Soms is iemand bijvoorbeeld beter op zijn plek bij Persoonlijkheidsstoornissen, maar is hij hier nog niet klaar voor. Wij bereiden de overstap dan voor met de cliënt door uitgebreide voorlichting en pre-therapie.”

Valkuil voor Idiomes is dat het dé plek wordt waar migranten naartoe worden verwezen op basis van hun culturele achtergrond of taalbarrière, terwijl de behandeling die Idiomes biedt niet aansluit bij de problematiek. “Daar moeten we echt voor waken. Verwijzers weten soms niet zo goed wat er speelt en hoe de behandeling vorm te geven als er sprake is van een taalbarrière of van culturele aspecten die de problematiek beïnvloeden. In dit soort gevallen springen we graag bij, zonder dat we de behandeling helemaal overnemen.”

De samenwerking tussen Idiomes en de rest van GGzE is in ontwikkeling. Het team gaat dan ook regelmatig bij andere afdelingen van GGzE langs, om te vertellen wie ze zijn en wat ze precies doen.

Een jaar verder
Idiomes heeft nu een jaar ervaring. Vooral huisartsen drongen destijds aan op een apart centrum voor mensen met een andere culturele achtergrond. Huisartsen laten nu weten dat ze het prettig vinden dat mensen snel bij Idiomes terecht kunnen en dat er geen lange wachtlijsten zijn. Ze bellen Idiomes ook voor collegiaal advies. Özbek: “Wat huisartsen soms lastig vinden is dat we alleen kortdurend en ambulant werken. En als ze mensen niet naar ons kunnen doorverwijzen, is onduidelijk waarheen dan wel. We kijken dan samen met hen welke oplossing zou passen.”

“Ook cliënten vinden het fijn dat ze snel bij ons terecht kunnen. En dat ze bij ons iemand treffen die ook een andere culturele achtergrond heeft. Soms zouden cliënten wel meer willen, bijvoorbeeld ondersteuning bij schulden. Ons team heeft veel behandelexpertise, maar we bieden geen maatschappelijk werk. Gelukkig hebben we een groot netwerk en kunnen we in zo’n geval wel goed doorverwijzen.”

Verbinding
Zoals iedere nieuwe organisatie, heeft ook Idiomes te maken met kinderziektes. “Zo kwamen wij er al snel achter dat we veel meer met complexe tweedelijns problematiek te maken krijgen, dan verwacht. We hebben de keuze gemaakt om kortdurend en ambulant te werken. Hoe houd je dan toch vast aan je visie? We blijven evenwicht zoeken tussen vraag en aanbod. Ons doel is niet om alle allochtone cliënten zelf te behandelen. Soms kan iemand beter geholpen worden bij een andere afdeling van GGzE. Het gaat ons om goede kwaliteit van zorg en daarvoor is de verbinding met de rest van de organisatie veel belangrijker dan de autonome groei van Idiomes.”

Bron: Idiomes; MikadoPublicatiedatum: 13 juni 2013 13:04 uur



Reageren
Wilt u uw mening, ideeën of reactie kwijt, dan kunt u nevenstaande formulier invullen. Uw reactie verschijnt direct zichtbaar op de website. Wilt u dit niet? Stuur uw reactie dan per .
 
naam

e-mail adres

(organisatie)
  reactie
 


 


Informatie voor abonnees van mikadonet.nl
Interculturele relaties en gezinnen in de zorg- en hulpverlening
‘Je kunt heel goed communiceren zonder taal’
‘Ik hoop dat het normaler wordt om over opvoeding te praten’
‘Iedereen is erbij gebaat dat misverstanden worden voorkomen’



'Ze moeten maar Nederlands leren'.
Mariëtte Hoogsteder.
 lees verder....



Geachte mevrouw de minister,
Tim Ruitenga.
 lees verder....



Waarom de vertellers moeder belde
Door: McGregor Spalburg .
 lees verder....



Een maïskolfje
door Amaryllis Sprock.
 lees verder....




 Zie ook het archief





Glenn Helberg
'Goed luisteren begint bij de ander even veel waard vinden'.
 lees verder....
 
 
Niets uit deze uitgave mag worden overgenomen zonder toestemming van Mikado.