Mikado - Kenniscentrum interculturele zorg  
 
   home       over mikado       activiteiten       publicaties       nieuws       agenda       abonnement       inloggen      English  
 
 

Nieuws
   reageer      printversie  

Oorzaken babysterfte per bevolkingsgroep verschillend
Erfelijke ziekten in combinatie met bloedverwantschap van de ouders is een belangrijke oorzaak van babysterfte in Turkse en Marokkaanse families in Nederland. Bij baby's van Antilliaanse afkomst is het sterftecijfer echter het hoogst, maar met een andere oorzaak, namelijk vroeggeboorte. Het promotieonderzoek van Ernst-Jan Troe aan het Erasmus MC in Rotterdam brengt de oorzaken van babysterfte in verschillende bevolkingsgroepen aan het licht.

Troe gebruikte voor zijn onderzoek cijfers van het CBS en uit de Generation R-studie, een onderzoek onder bijna tienduizend Rotterdamse kinderen en hun ouders. Zijn resultaten bevestigen dat Turkse, Marokkaanse, Antilliaanse en Surinaamse populaties in Nederland een verhoogd risico hebben op zuigelingensterfte. Troe's onderzoek geeft daarnaast meer inzicht in de mechanismen die aan deze verhoogde perinatale en zuigelingensterfte ten grondslag liggen.

Hoge babysterfte
In 2003 bleek dat in Nederland anderhalf keer zoveel baby's in de maand na de geboorte stierven als in landen met de laagste sterftecijfers. Dit relatief hoge sterftecijfer is voor een deel te verklaren uit de hoge sterfte onder baby’s met migrantenouders, zo analyseerde het CBS in 2007. Vergeleken met Nederlandse kinderen hebben Antilliaanse kinderen namelijk 50 procent meer kans om in het eerste levensjaar te overlijden; Marokkaanse kinderen 40 procent en Turkse en Surinaamse kinderen 30 procent.

Aangeboren afwijkingen, bloedverwantschap en roken
In Turkse en Marokkaanse gemeenschappen sterven relatief veel baby's aan aangeboren afwijkingen. Deze afwijkingen zijn vaak het gevolg van zeldzame erfelijke ziekten die tot uiting kunnen komen wanneer beide ouders drager zijn van zo’n ziekte. Baby’s van Turkse en Marokkaanse ouders hebben hierop een verhoogd risico, wanneer hun ouders bloedverwanten zijn. De onderzoekers berekenden dat 5 tot 23 procent van de sterfte onder deze groepen het gevolg is van erfelijke afwijkingen in combinatie met bloedverwantschap. Eén op de vijf paren in die etnische groepen was neef en nicht, of achterneef en -nicht.

Onder Turkse moeders, vooral die van de tweede generatie allochtonen, speelt bovendien het roken een rol. Dat kan wiegendood veroorzaken. Mackenbach: "Daarom is het ook belangrijk dat moeders eerder met de prenatale zorg in aanraking komen. Dan kun je de gevolgen van roken nog beperken." Eerder pleitten klinisch genetici voor voorlichting en advies aan paren met een kinderwens die bloedverwant zijn. Dit is in veel landen al een gangbare procedure.

Andere oorzaken
Baby's van Surinaamse en Antilliaanse moeders overlijden vaker als gevolg van een te vroege geboorte. Antilliaanse zuigelingen hebben 50% meer kans op overlijden in het eerste levensjaar dan andere baby’s in Nederland. Ze hebben een bijna tweemaal grotere kans om te vroeg geboren te worden en wegen gemiddeld 300 gram minder dan Nederlandse zuigelingen. Factoren die mogelijk aan deze verschillen bijdragen zijn volgens de onderzoekers: de lengte van vader en moeder, de sociaal-economische status en de leeftijd en de burgerlijke status van de moeder. Zo is maar liefst de helft van de Antilliaanse zwangere vrouwen alleenstaand, tegenover 8 procent van de Nederlandse zwangere vrouwen. Ook is 10 procent van de Antilliaanse zwangere vrouwen tiener, tegenover 2 procent van de Nederlandse.

Geen eenheidsbehandeling
Volgens Troe en zijn collega-onderzoekers maakt de studie voor het eerst duidelijk dat de oorzaken van hogere babysterfte in allochtone families tussen bevolkingsgroepen verschillen. "Dat is een belangrijke conclusie," stelt hoogleraar maatschappelijke gezondheidszorg Johan Mackenbach, die Troe begeleidde," Je moet dan niet aankomen met een eenheidsbehandeling," zegt hij.

Uitschieter in Rotterdam
De babysterfte kent een uitschieter in vooral Rotterdamse achterstandswijken. Daar sterven nu 12 tot 13,5 van de duizend baby's, tegenover tien op de duizend in heel Nederland. De GGD Rotterdam wil proberen de hoge babysterfte in de Maasstad in tien jaar tijd terug te dringen tot het landelijk gemiddelde. Daartoe worden twee nieuwe geboortecentra opgezet en wordt gratis kraamzorg voor de laagste inkomens ingevoerd.

Een slechte start
Behalve een hoog sterftecijfer dragen de risicofactoren – zoals een laag geboortegewicht - ook bij aan een slechte start voor de overlevende kinderen. Een slechte start betekent een groter risico op ontwikkelingsstoornissen en gedragsproblemen. In Rotterdam werd daarom onlangs het 'aanvalsplan perinatale sterfte' gepresenteerd. Te veel Rotterdamse vrouwen komen nu te laat in hun zwangerschap met een verloskundige of huisarts in aanraking. Rotterdam wil ze allemaal binnen drie maanden na de conceptie laten onderzoeken.

Geboortecentra
De twee nog op te richten geboortecentra moeten een alternatief bieden voor de poliklinische bevalling of een thuisbevalling bij slechte huisvesting. De bevalling zou in een geboortecentrum moeten plaatsvinden in een 'huiselijke sfeer', op een steenworp afstand van een ziekenhuis. Daardoor is eventueel noodzakelijke medische zorg binnen handbereik. Daarnaast is het plan dat Rotterdammers met een minimuminkomen geen eigen bijdrage hoeven te betalen bij een poliklinische bevalling. De kosten worden vergoed uit een collectief contract dat de gemeente sloot met zorgverzekeraar Achmea. Daaruit zal voor de laagste inkomens ook de kraamzorg worden gefinancierd.

Bron: Troe, E-J. W.M. (2008). Ethnic differences in fetal growth, birth weight and infant mortality. Rotterdam: Erasmus Medisch Centrum / Generation-R / Johan Mackenbach. Publicatiedatum: 2 juli 2008 15:48 uur


Meer informatie:



Reageren
Wilt u uw mening, ideeën of reactie kwijt, dan kunt u nevenstaande formulier invullen. Uw reactie verschijnt direct zichtbaar op de website. Wilt u dit niet? Stuur uw reactie dan per .
 
naam

e-mail adres

(organisatie)
  reactie
 


 


PTSS met psychotische kenmerken: een nieuwe diagnose?
Mikado stopt, kennis blijft
Nederlandse ouderen in Australië
E-module huwelijksdwang van Fier Fryslân
Steeds meer informatie over ramadan, medicatie en gezondheid beschikbaar
meer nieuws


Mikado bibliotheekcollectie naar Pro Persona
'Jij maakt 't verschil'. Mikado en GGzE lanceren e-learning interculturele zorg aan ouderen
Mikado stopt, kennis blijft
Handreiking ethische dilemma's in de ggz aan asielzoekers
Zomeractie! Favoriete Mikado publicaties met korting


Glenn Helberg
'Goed luisteren begint bij de ander even veel waard vinden'.
 lees verder....
 
 
Niets uit deze uitgave mag worden overgenomen zonder toestemming van Mikado.